Category Archives: Mellomskuletrinnet

Samfunnsfag: Korleis kan Nye Øygarden kommune verta eit fyrtårn på Vestlandet?

Dei tre kommunane, Sund, Fjell og Øygarden har vedteke å byggja ein ny kommune med namnet Øygarden kommune med verknad frå 1. januar 2020. I dette arbeidsprosjektet utfordrar vi elevane til å arbeida med kva som må til for å gjera den nye kommunen ein attraktiv stad å bu og arbeida i.

Målgruppe

  • Elevane i mellomsteget i dei tre kommunane

Kompetansemål  (etter 7. årssteg)

  • formulera eit samfunnsfagleg spørsmål, foreslå moglege forklaringar og belyse spørsmålet gjennom ei undersøking
  • gjere greie for kva eit samfunn er, og reflektere over kvifor menneske søkjer saman i samfunn
  • gjere greie for kva for moglegheiter, plikter og rettar barn og unge har til medverknad
  • gjennomføre og presentere undersøkingar som krev teljing og rekning, ved å bruke informasjon frå tabellar og diagram
  • finne og trekkje ut samfunnsfagleg informasjon ved søk i digitale kjelder, vurdere funna og følgje reglar for nettvett og nettetikk

Formål med oppgåva

  • Få generell kunnskap om den nye kommunen, formålet med kommunereforma og kva oppgåver den nye kommunen skal ha ansvar for.
  • Verta kjend med lokaldemokratiske prosessar, kommuneplanlegging og korleis medborgarskap kan bidra til at det vert attraktivt og bu og arbeida i den nye kommunen. Elevane skal forstå verdien av å engasjera seg i lokaldemokratiet
  • Etablera kontakt med venskapsklasse. Les meir om venskapsklasse her.

Oppgåve

1  Individuelt arbeid:

Les spørsmålsformuleringane under nøye og vel deg ut tre problemstillingar som du ønskjer å utforska vidare.

Skriv ned årsakene til at du har valt deg ut akkurat desse problemstillingane.

Aktuelle spørsmål/problemstillingar (basert på tema i intensjonsavtalen)

  • Kva er kystkultur for oss?
  • Kva har vi felles i dei tre kommunane?
  • Korleis kan barn og unge vera med å byggja den nye kommune (meborgarskap/involvering)?
  • Korleis kan vi ta heile kommunen i bruk og ikkje berre senterområda?
  • Kva offentlege tilbod bør leggjast til kommunedelsentera som Skogsskiftet og Rong?
  • Kva betyr skulen for bygda/staden der du bur? Kva rolle bør skulen ha i lokalsamfunnet?
  • Kva nye fritidstilbod ønskjer du den nye kommunen skal leggja til rette for?
  • Korleis kan vi gjera for å skapa eit betre klima og miljø?
  • Kva kan vi gjera konkret for å binda oss saman og få fram «vi-kjensla»?

2  Gruppearbeid:

Set dykk saman i grupper og legg fram problemstillingane de har valt dykk ut. Diskuter og bli samde om ei felles problemstilling som gruppa ynskjer å granska vidare.

Metode og framgangsmåte

De avgjer sjølve korleis dykk vil svare på oppgåva, men her er nokre forslag til framgangsmåtar:

  • Lag ein interaktiv presentasjon ved hjelp av PowerPoint eller Google-presentasjonar. Legg på kommentarstemme og ta opptak (for eksempel ved hjelp av applikasjonen Screencastomatic)
  • Lag ei fiktiv nyheitssending der de gjennom intervju og filminnslag svarar på problemstillinga (4-6 min).
  • Lag ein presentasjonsfilm (4-6 min).
  • Oppgåva kan også løysast med drama, musikk, dans eller andre uttrykksformer. Det kan også leggjast til rette for gruppe-/klassediskusjon om tema knytt til kommunereforma/den nye kommunen.

PS: Den første delen av oppgåva (ved presentasjon) kan gjerne vera ein kort presentasjon av dei tre kommunane/Nye Øygarden kommune).

Resultatet av arbeidet kan presenterast for venskapsklassen og på mønstring i samband med opningsveka for den nye kommunen 1. – 5. januar 2020.

Distriktssenteret har laga eit detaljert undervisningsopplegg for 2 timar om kommunereforma som gjerne kan nyttast.

  • Våren 2019 vart det gjennomført ei ungdomshøyring blant elevane i ungdomsskulane i dei tre kommunane. Resultata av høyringa må gjerne nyttast som kjelde for oppgåveløysinga. Les resultatet av høyringa her.

Omfang/tidsbruk

  • 5 – 10 timar

Prosjektperiode

  • September – desember 2019

Digitalt, tverrfagleg: Slik har vi det i Nye Øygarden kommune

Bildet er tatt av StartupStockPhotos fra PixabayI denne oppgåva skal elevane laga ei heimeside i Google Site der dei presenterer skulen sin og heimstaden sin ut frå sitt perspektiv. Skulane har kvar si startside som er lenkja til nettsida til https://sites.google.com/oygardenskule.no/slikharvidetiygarden/start Gjennomfører de eitt av dei andre undervisningsopplegga knytt til den nye kommunen, kan dei også godt leggjast ut her.

Vi føreslår at elevrådet har ansvaret for startsida på skulen, anten ved å laga sida sjølv eller å delegera ansvaret til andre.

For klassar som har venskapsklasse er dette ein fin arena for å presentera skulen og heimstaden sin. Elevane kan laga multimodale, samansette tekstar ved hjelp av tekst, bilete og video. Kva med å visa kva de gjer i friminutta, eller kvifor de opplever at nettopp din heimstad er den beste i Nye Øygarden kommune. Om elevane jobbar med eit spesielt prosjekt, kan dette verea ein fin arena for å visa fram det dei jobbar med.

Tenk kreativt og vis fram skulen og heimstaden ein god måte og på premissene til elevane.

I dette undervisningsopplegget er det viktig å fokusera på nettvett og personvern. Kva kan ein eigentleg publisera på nettet, og kva skjer med det som vi legg ut. For elevar under 15 år skal føresette gje godkjenning for deling av bilete og film. Innhald publisert på desse sidene kan ved interesse bli publiserte på heimesida til Elev i Nye Øygarden.

Når hovudsida er publisert, registrerer de inn sideadressa i lenkja nedanfor. Ein kan lenkja så mange sider til hovudsida som ein ønskjer (t.d. ei side pr trinn).

Oppgåve

Bruk t.d Creaza, Presentasjonar/PowerPoint, film, bilete og tekst til å presentera kven de er og kvar de kjem frå. Utnytt moglegheitene i det digitale til å visa kven de er på ein god måte.

Mellomtrinnselevar kan også vera til hjelp for småtrinnselevar i denne oppgåva. Dette kan anten gjerast ved at dei arbeider saman, eller ved at mellomtrinnselevane er til hjelp for småtrinnselevane når dei ulike elementa skal setjast saman til ei side.

Omfang/tidsbruk

5-10 timar

Generelt

I undervisningsopplegga for norsk, samfunnsfag og naturfag kan de finna idear til innhaldet på den heimesida de produserer.

Naturfag: Plantekappleik

I oppgåva «plantekappleik» skal elevane planta eit frø og samanlikna vekst, med venskapsklassar frå andre stader i kommunen. Data som vert samla inn kan brukast vidare i undervisning.

Målgruppe:

5.–7. trinn

Kompetansemål:

Etter 7. trinn:

  • formulera naturfaglege spørsmål om noko eleven lurer på, foreslå moglege forklaringar, laga ein plan og gjennomføra undersøkingar
  • samtale om kvifor det i naturvitenskapen er viktig å laga og testa hypotesar ved systematiske observasjonar og forsøk, og kvifor det er viktig å sammenlikna resultat
  • undersøkja og beskrive blomsterplantar og forklara funksjonane til dei ulike plantedelane med tekst og illustrasjon
  • undersøkja og diskutera nokre faktorar som kan påvirka frøspiring og vekst hos plantar

Føremål med oppgåva:

Etablera kontakt med venskapsklasse gjennom konkurranse.

Samla inn data, og samanlikna med resultat i andre klassar.

Oppgåve

Klassen treng:

  • Nokre tørka erter frå heimkunnskapen (eller kjøkenskåpet til læraren)
  • Plantejord, gjerne frå skuleområdet.
  • 1 stk. potte
  • Kamera og linjal for å følgja utviklinga til planten.

Framgangsmåte

Finn fram potta og ha i plantejord. Stikk ein linjal i jorda for å kunne registrera vekst veke for veke.

Finn ein passande stad i klasserommet der planten kan stå.

Ta bilete av planten på eit fast tidspunkt kvar veke og last opp bileta. Det kjem presisering om kor bilete skal lastast opp.

Pass på at planten har vatn.

Registrer dato, temperatur i klasserom, lystilhøve, luftfukt og andre variablar som kan vera med på å bestemma veksten til planen. Det kjem presisering om korleis registreringa av planten si vekst skal gjerast.

Forslag til tabell. Lag gjerne eigne tabellar med andre faktorar som er viktige for planten.

Veke Dato Temperatur i rom Høgde på plante Utbreiing
1.      Veke
2.      Veke

Omfang/tidsbruk:

5 – 10 timar.

Prosjektperiode

September – desember 2019.

Aktuelle spørsmål/problemstillingar/forslag til vidare arbeid

  • Kva skal til for at frøet skal spira?
  • Kva skal til for at planten skal veksa raskast mogleg i klasserommet?
  • Samanlikn resultata med plantar frå andre skular:
    • Kva skule fekk frøet til å spira først?
    • Kva klasse hadde den høgaste planten, og kva klasse hadde planten med mest utbreiing?
  • Lag ei teikning av planten. Sett namn på dei ulike delane på planten.
    • Kva funksjon har dei ulike delane av planten?
    • Kan du koma på andre plantar som har andre delar? Kva funksjon har desse?
  • Skriv ei forklaring, eller lag ein teikneserie av livssyklusen til planen. Kva trur du kjem til å skje vidare med planten?
  • Finn plantar i nærområdet og finn ut om dei har den same livssyklusen som planten i klassen.

Lag ein film

Lag ein stop–motion–/timelapse-film av planten som veks.

Til denne oppgåva trengst fleire bilete i veka for å få litt lengde på filmen. Klassen kan til dømes ta eit bilete kvar dag eller ved starten og slutten av dagen.

Vidare arbeid

Lag ein stop–motion film av planta som veks

Til denne oppgåva trengst fleire bilete i veka for å få litt lengde på filmen. Klassen kan til dømes ta eit bilete kvar dag.

Aktuelle nyttige lenkjer

Norsk: Presenter den nye kommunen din for resten av Noreg!

Kajakkpadling i FjellI denne oppgåva får du moglegheit til å bruke alle dei kreative evnene dine til å lage ein interessant og underhaldande presentasjon av heimstaden din. Oppgåva er tverrfagleg, for her vil du trenge kunnskapar frå fleire fag.

Bakgrunnen for oppgåva:

Fjell, Sund og Øygarden kommune har no blitt til Nye Øygarden kommune. Resten av Noreg veit ikkje så mykje som kva som særmerkjer den nye kommunen og treng hjelp frå deg og dine læringsvenar, til å bli litt klokare.

Oppgåva er som følgjer:

Lag ein informativ og underhaldande presentasjon av den nye kommunen din.

Korleis svare på oppgåva?

Gruppa vel sjølv korleis de vil svare på oppgåva, men her er nokre forslag til framgangsmåtar:

  • I staden for ”Noreg rundt”, så lag ”Nye Øygarden kommune rundt” – eit underhaldingsprogram som viser fram den rike variasjonen i kommunen både når det gjeld folk, kystkultur og næring. Bruk god tid på å utforme eit manus for programmet, og øv dykk på å lage gode overgangar. Hugs å innhente løyve til filming, osb.
  • Lag ein informasjonsbrosjyre om Nye Øygarden kommune. Ta utgangspunkt i malen som ligg vedlagt og lag ein informativ samansett tekst om den nye kommunen din. Ta gjerne eigne bilete som du kan bruke i brosjyren. Hugs å skrive på nynorsk.
  • Klassa di har fått i oppgåve å lage ei reisehandbok til Nye Øygarden kommune. Kvart læringspar i klassa får i oppgåve å skrive om ulike delar av kommunen, slik at de får dekka fleire sider av den nye storkommunen. Målet med reisehandboka er at folk skal få lyst til å reise til Nye Øygarden kommune, og at dei skal bli meir kunnskapsrike om kva den nye kommunen rommar. I reisehandboka er det viktig å få med kva som særmerkjer naturen, næringslivsgrunnlaget, kva slags attraksjonar kommunen har å by på, og kva som finst av tur- og overnattingsmoglegheiter. Bruk gjerne eigne bilete som illustrasjonar i boka. Digitalt tips: Bruk gratisapplikasjonen Book creator for å utforme reisehandboka.